Zelfsturend, zelforganiserend of autonoom? What’s in a name?

Wat zijn zelfsturende teams precies?

Zelfsturende teams zijn teams waarbij de teamleden gezamenlijk verantwoordelijk zijn – en zich verantwoordelijk voelen – voor het gehele proces waarin producten of diensten tot stand komen. Zij nemen verantwoordelijkheid voor het beleggen, verdelen en uitvoeren van de taken die hiervoor nodig zijn. En ze werken zelfstandig aan het verbeteren van de verschillende processen die hierbij komen kijken.

In dit gehele proces komt dus geen hiërarchische leidinggevende aan te pas. Het team voelt en heeft het eigenaarschap om op bovenstaand domein zelf keuzes en beslissingen te maken. De gemaakte beslissingen worden door het team als geheel gemaakt aan de hand van een beslissingsproces waar ze allemaal commitment op hebben gegeven. Gemaakte beslissingen worden daarmee door het hele team gedragen en ondersteunt.

Zelfsturend, zelforganiserend of autonoom?

In het kader van teams en teamontwikkeling zijn er een aantal verschillende begrippen in omloop. Zelfsturend – zoals hierboven beschreven – is één van de meest gebruikte. Daarbij zul je vaak horen over zelforganiserende teams en autonome teams. Zijn dit eigenlijk synoniemen voor zelfsturende teams? Wat ons betreft niet. Wij gebruiken de definities zoals Hackman deze in 1987 publiceerde:

Hackman classificeerde teams langs 4 assen van verantwoordelijkheid: Taakuitvoering, Ontwerp en plannen van taken, Teamsamenstelling, Bestaansrecht en doelstelling. Op basis hiervan gebruikte hij de volgende definities:

• Zelfsturende teams: Zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van taken en het ontwerp en plannen van de taken.
• Zelforganiserende teams: Hebben de verantwoordelijkheden van zelfsturende teams, aangevuld met de verantwoordelijkheid voor de teamsamenstelling.
• Autonome teams: Hebben de verantwoordelijkheden van zelforganiserende teams, aangevuld met de verantwoordelijkheid voor het bestaansrecht en de eigen doelstellingen.

Een zelfsturend team bepaalt dus zelfstandig welke taken zij wanneer uitvoeren. En ze evalueren zelf of de acties de gewenste resultaten behalen en bijdragen aan de doelen die voor het team gesteld zijn.